ايران ويران و جان چندين بىگناه هدر ، چندين نفوس محبوس و دربدر شدند كه مسند صدارت به فر وجود حضرت اشرف مشير الدوله مزين شود . تصور نكنيد كه از اقبال خودشان است ، طالع تيمورى علاء الدوله « 42 » اين كار را كرد . باز مردم متنبه نمىشوند و كار را موقوف به حسن تدبير و سوء تدبير مىدانند . چون مىدانم تلگرافات رسمى عمومى بوده است ، لازم نمىدانم بنويسم . آنقدر بدانيد اگر پنج روز ديگر انفصال حضرت اشرف اتابك اعظم طول كشيده بود ، فتنه‌اى در ايران شده بود كه تسكين او از حيز قدرت خارج بود . از تبريز علما به جميع ممالك محروسه به توسط سيم كمپانى طلب استمداد كردند . هرچند سه روز تلگرافات توقيف شده بود ، معهذا رسيد و جواب دادند . حالا بايد در انتظار ترتيبات جديده و ظهور عقايد صدارت عظمى بود . مىدانيد كه كار اصلاح‌پذير نيست ، اين دخل وفاى اين خرج و قرض را نمىكند . تغيير خلقت مبدأ را هم كه نمىتوان داد . به‌هرحال به فرمايش جناب عبد المطلب ، « ما خداوند شتران خوديم . خانه خداوندى دارد » . شتر من ، كارهاى شما است كه چطور كنار بيائيد كه الحمد الله نه كارى دارم ، نه داعيهء كارى ؛ پنبه كردم ريسمان خويش را ، از زخم و علاج رستم ؛ آن هم با خداست . على الحساب سردار ارفع قدرى ملايمتر خواهد شد ؛ هرچند با آن حامى و ظهير ، با شما خيلى خوب راه رفت . فكرى در كار نور چشم عزيزم محمد على بكنيد . كار روسيه خيلى خراب است ؛ به اعتقاد عموم فرنگىها اصلاح‌پذير نيست و براى امپراطور خطر جانى محقق است . مسلم است كه مشير الملك عود نخواهد كرد « 43 » ، وزارت خارجه در ادارهء اوست . نوشتم كه معلوم كنند كه عوض او را كه مشخص كرده‌اند . چون مزاج مبارك اعليحضرت اقدس همايونى كمال صحت و اعتدال را حاصل كرده است ، بندگان والاحضرت اقدس هم از نگرانى و دلتنگى كه سابق داشتند و نوشته بودم ، به كلى آسوده خاطر شدند و در نهايت دلخوشى درصدد بنائى منازل جديد و باغ شمال برآمدند . زياده مطلبى ندارم . شنبه 23 جمادى الاخر 1324 قمرى هو فرزند مكرم روز 21 اين ماه ، پاكت ده ربيع الثانى رسيد . ترتيب بدون تخلف وصول نوشتجات آن طرف چهل روز است ، به يكى دو روز اختلاف . ولى نوشتجات من گويا خيلى دير مىرسد زيرا كه در نوشتهء قبلى كه اوايل ربيع الاول بود ، تأكيدى در بناى قلعهء شوش نوشته بودم . روز بيستم اين ماه تلگرام شما رسيد كه در اين مسئله

--> ( 42 ) - مقصود آن است كه ، دختر علاء الدوله زن ميرزا حسين خان مشير الملك پسر ميرزا نصر الله خان مشير الدوله بود . ( 43 ) - مقصود آنست كه ، مشير الملك از سفارت ايران در روسيه بازگشته و احتمالا وزارت امور خارجه را عهده‌دار گردد . اين احتمال ، در آن تاريخ به وقوع نپيوست .